İlk ayakkabı ne zaman alınmalı?

Önce yürüme, sonra ayakkabı

Bebekler yürümeyi ayakkabıyla değil, ayaklarıyla öğrenir. Tutunarak kalkan, mobilyaya tutunarak ilerleyen bir bebek, ayak tabanından gelen bilgiyle dengesini kurar: zeminin sertliği, eğimi, sıcaklığı. Bu yüzden ev içinde, kaymayan ve güvenli bir zeminde çıplak ayak çoğu zaman en iyi seçenektir.

Dünya Sağlık Örgütü’nün çok merkezli çalışmasında sağlıklı çocukların bağımsız yürümeye başladığı yaş yaklaşık 8 ile 18 ay arasında geniş bir aralığa yayılıyor. Yani komşunun 10 aylık bebeği yürüyorsa sizinki 15 ayında yürüyebilir; bu aralık olağandır.

Ayakkabı ne zaman gerekir?

İlk ayakkabının görevi korumaktır: soğuktan, sert ve kirli zeminden, kesici küçük nesnelerden. Çocuğunuz dışarıda, parkta ya da kaldırımda kendi ayakları üzerinde yürümeye başladığında bir ayakkabıya ihtiyaç duyar.

O zamana kadar evde çıplak ayak, soğuk zeminlerde ise tabanı yumuşak deri bir patik yeterlidir. Patik ayağı ısıtır ve korur, ama zemini hissetmeyi kesmez.

İlk ayakkabıda neye bakmalı?

Araştırmalar ve çocuk fizyoterapistlerinin önerileri birkaç basit ölçütte buluşuyor:

• Esnek taban: Ayakkabıyı elinizle ön kısmından kolayca bükebilmelisiniz.
• İnce taban: 2–4 mm arası, zemin hissini kesmeyecek kadar.
• Geniş burun: Parmaklar ayakkabının içinde yayılabilmeli.
• Hafiflik: Tek ayakkabı için 100 gram civarı ya da altı.
• Düz taban: Topukla burun arasında yükseklik farkı olmamalı.
• Ayakta kalan ama sıkmayan bir bağlantı: cırt bant, bilek kayışı ya da bağcık.

Sert topuk ve ark desteği gerekli mi?

Uzun yıllar boyunca ilk ayakkabıların sert ve bileği saran olması gerektiği düşünüldü. Bugün elimizdeki derlemeler, sağlıklı bir çocuğun ayağının dışarıdan desteğe ihtiyaç duymadığını, ayakkabının ise ayağın doğal hareketini mümkün olduğunca az kısıtlaması gerektiğini söylüyor. Esnek ayakkabılarla yürüyüşün çıplak ayak yürüyüşe daha yakın olduğunu gösteren ölçümler de var.

Bu, her çocuk için aynı şeyin geçerli olduğu anlamına gelmez. Çocuğunuz için bir uzman özel bir öneride bulunduysa o öneriyi esas alın.

Ölçmeyi unutmayın

İlk yaşlarda ayak hızlı büyür; yaklaşık iki ayda bir numara büyüyebilir. Ayakkabıyı alırken ve sonrasında düzenli aralıklarla ölçün. Ölçüm için beden rehberimizdeki üç yöntemden birini kullanabilirsiniz.